Bộ trưởng Bộ Công an vừa ban hành Thông tư quy định về sát hạch, cấp giấy phép lái xe; cấp, sử dụng giấy phép lái xe quốc tế, thay thế Thông tư số 12/2025/TT-BCA. Một trong những điểm mới đáng chú ý là bãi bỏ bài thi mô phỏng các tình huống giao thông trên máy tính, áp dụng từ ngày 1/7/2026.
Theo Cục Cảnh sát giao thông, việc thay đổi được thực hiện trên cơ sở Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ và Nghị định số 94/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định về hoạt động đào tạo và sát hạch lái xe, có hiệu lực từ ngày 1/7.
Đáng chú ý, Điều 24 của Nghị định 94/2026 đã bỏ quy định bắt buộc các trung tâm sát hạch phải trang bị thiết bị mô phỏng các tình huống giao thông và phòng sát hạch mô phỏng. Trên cơ sở đó, Bộ Công an cũng loại bỏ nội dung sát hạch này trong quy trình cấp giấy phép lái xe.
Theo quy định hiện hành, người thi giấy phép lái xe ô tô phải trải qua bốn phần thi gồm lý thuyết, mô phỏng tình huống giao thông trên máy tính, thực hành trong hình và thực hành trên đường. Từ ngày 1/7, kỳ sát hạch sẽ chỉ còn ba nội dung gồm lý thuyết, thực hành trong hình và thực hành lái xe trên đường. Thí sinh vẫn phải hoàn thành từng phần thi theo trình tự và chỉ được thi nội dung tiếp theo khi đạt yêu cầu ở phần trước.
Bài thi mô phỏng các tình huống giao thông được áp dụng từ giữa năm 2022. Ngân hàng đề gồm 120 tình huống, mỗi thí sinh thực hiện 10 câu hỏi được lựa chọn ngẫu nhiên. Người dự thi theo dõi các đoạn video mô phỏng và bấm phím cách tại thời điểm xuất hiện tình huống nguy hiểm để được chấm điểm.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, nội dung này nhận nhiều ý kiến trái chiều từ học viên và các cơ sở đào tạo lái xe.
Theo cơ quan soạn thảo, phần thi mô phỏng chưa phản ánh đúng các tình huống giao thông thực tế, có những nội dung mang tính "đánh đố" thí sinh thay vì đánh giá kỹ năng điều khiển phương tiện.
Tiến sĩ Khương Kim Tạo, Chủ tịch Chi hội Đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe thuộc Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam, cho rằng việc bỏ phần thi mô phỏng là cần thiết.
Theo ông Tạo, kinh nghiệm quốc tế cho thấy mô phỏng phù hợp để hỗ trợ đào tạo ban đầu, nhưng không phù hợp để sử dụng như một nội dung sát hạch cấp giấy phép lái xe.
"Dù người lái có thể nhận diện nguy cơ và xử lý sớm hơn 5-7 giây trong thực tế, phần mềm lại chỉ chấp nhận thao tác trong khoảng thời gian cố định. Xử lý sớm hơn cũng không được điểm tối đa", ông Tạo nêu quan điểm.
Cùng quan điểm, Tiến sĩ Phan Lê Bình, Trưởng đại diện Văn phòng tư vấn OCG Nhật Bản, cho rằng việc đào tạo và sát hạch cần tập trung nhiều hơn vào các tình huống giao thông thực tế, đặc biệt là kỹ năng lái xe an toàn trên đường cao tốc khi mạng lưới cao tốc đang phát triển nhanh. Cùng với việc bỏ bài thi mô phỏng, từ ngày 1/7, Bộ Công an cũng rút ngắn nhiều thủ tục hành chính liên quan đến giấy phép lái xe.
Theo đó, thời gian cấp giấy phép lái xe giảm từ 7 ngày xuống còn 3,5 ngày; thời gian tích hợp dữ liệu điện tử giảm từ 3 ngày xuống còn 2 giờ.
Đối với thủ tục đổi giấy phép lái xe, thời gian giải quyết giảm từ 5 ngày xuống còn 2,5 ngày; thời gian tích hợp dữ liệu điện tử giảm từ 3 ngày xuống còn 1 ngày.
Trước đó, từ tháng 5/2026, học viên trước khi dự sát hạch đã phải xem video về các tình huống tai nạn giao thông nhằm nâng cao nhận thức về an toàn giao thông. Các video có thời lượng khoảng 15 phút, sử dụng hình ảnh thực tế kết hợp mô phỏng, tái hiện nhiều tình huống tai nạn phổ biến để giúp học viên nhận diện nguy cơ và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật.
Theo thống kê của Cục Cảnh sát giao thông, trong 5 tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng đã tổ chức sát hạch cho hơn 2,16 triệu học viên, trong đó hơn 1,14 triệu người đạt yêu cầu, tương đương khoảng 67,44%.
Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình, Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông, cho biết mục tiêu của việc đổi mới công tác đào tạo và sát hạch lái xe là nâng cao chất lượng người lái, góp phần phòng ngừa tai nạn giao thông. Theo ông, việc sát hạch cần bảo đảm đồng thời ba yếu tố là kỹ thuật, kỹ năng và đạo đức để lái xe an toàn.
Thiên Trường
